ประธานาธิบดีเซอร์เบียลาออก เปิดทางสู่การเลือกตั้งก่อนกำหนด

ประธานาธิบดีอเล็กซานดาร์ วูซิช ผู้นำเซอร์เบีย ได้ประกาศลาออกจากตำแหน่งแล้ว หลังจากที่ต้องเผชิญกับการประท้วงที่นำโดยนักศึกษามานานกว่าหนึ่งปี และความไม่พอใจของสาธารณชนที่เพิ่มขึ้นเกี่ยวกับข้อกล่าวหาเรื่องการทุจริตในรัฐบาล

นายวูซิชได้กล่าวปราศรัยต่อผู้สนับสนุนที่ด้านนอกอาคารประธานาธิบดีในกรุงเบลเกรด เมืองหลวงของเซอร์เบีย โดยระบุว่าการบริหารของเขาได้รักษาไว้ซึ่งสันติภาพและความมั่นคงตลอดระยะเวลา 9 ปีในตำแหน่ง เขาได้ประกาศความตั้งใจที่จะลาออกไปแล้วตั้งแต่เดือนมิถุนายน และในขณะนี้เขากำลังเตรียมลงสมัครรับเลือกตั้งเป็นผู้สมัครนายกรัฐมนตรีของพรรคในการเลือกตั้งรัฐสภาที่จะมาถึง

ภายใต้รัฐธรรมนูญของเซอร์เบีย นายวูซิชไม่สามารถลงสมัครรับเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีสมัยที่สามได้ รัฐบาลประชานิยมที่สนับสนุนรัสเซียของเขาต้องเผชิญกับความไม่พอใจอย่างต่อเนื่องจากข้อกล่าวหาเรื่องการทำงานที่ไม่ได้มาตรฐาน การพังทลายของหลังคาสถานีรถไฟโนวีซาด ซึ่งคร่าชีวิตผู้คน 16 ราย เป็นเหตุการณ์แรกที่จุดประกายความโกรธแค้นต่อรัฐบาลในปี 2024 ตามมาด้วยการประท้วงที่ประกอบด้วยประชาชนหลากหลายกลุ่ม ตั้งแต่นักศึกษา ครู ไปจนถึงคนงานและเกษตรกร

ผู้ประท้วงเชื่อว่าภัยพิบัติดังกล่าวสะท้อนถึงการปกครองกว่าทศวรรษโดยพรรคก้าวหน้าของนายวูซิช ซึ่งมีความเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับการปรับปรุงสถานีดังกล่าว ซึ่งควรจะเป็นสัญลักษณ์ของความก้าวหน้าของเซอร์เบีย การลาออกของเจ้าหน้าที่หลายคนที่อยู่ภายใต้การบริหารของประธานาธิบดีที่กำลังเผชิญปัญหาไม่สามารถทำให้ผู้ประท้วงสงบลงได้ ซึ่งยังคงเดินหน้าชุมนุมตลอดฤดูร้อนนี้ และบานปลายเป็นการจลาจลหลังมีข้อกล่าวหาเรื่องความโหดร้ายของตำรวจ

วาระการดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีของนายวูซิชมีกำหนดจะสิ้นสุดในปีหน้า ภายใต้รัฐธรรมนูญของเซอร์เบีย การเลือกตั้งประธานาธิบดีจะต้องจัดขึ้นภายในสามเดือนนับจากการลาออกของเขา ซึ่งหมายความว่าชาวเซอร์เบียจะต้องไปลงคะแนนเสียงถึงสองครั้งก่อนสิ้นปีนี้ นายวูซิชกล่าวว่าการเลือกตั้งประธานาธิบดีจะมีขึ้นมากกว่าหนึ่งเดือนหลังจากการเลือกตั้งรัฐสภาฉุกเฉินในปลายเดือนตุลาคม ซึ่งเป็นการเลือกตั้งที่จัดขึ้นเพื่อตอบสนองต่อการประท้วงที่เพิ่มข้อเรียกร้องให้มีการลงคะแนนเสียงในการเลือกตั้ง

ก่อนหน้านี้เขาได้ประกาศว่าเขาวางแผนที่จะลงสมัครรับเลือกตั้งในการเลือกตั้งครั้งนั้นในฐานะหัวหน้าพรรคก้าวหน้า ซึ่งเปิดโอกาสที่เขาจะยังคงอยู่ในตำแหน่งสูงสุดทางการเมืองของเซอร์เบีย อนา บรนาบิช ประธานรัฐสภา ซึ่งเป็นสมาชิกพรรคก้าวหน้าเช่นกัน จะเข้ารับตำแหน่งประธานาธิบดีชั่วคราวจนกว่าจะมีการเลือกตั้งประธานาธิบดีคนใหม่

นายวูซิชใช้อำนาจตามรัฐธรรมนูญในการให้อภัยโทษแก่บุคคล 49 คน ซึ่งรวมถึงนักศึกษา 23 คนและผู้ภักดีต่อพรรคที่ถูกสงสัยว่ากระทำความผิดที่เกี่ยวข้องกับสิ่งที่เขาเรียกว่า ‘เหตุการณ์เลวร้ายที่เราได้เผชิญมาตลอดปีครึ่งที่ผ่านมา’ ตามรายงานของสถานีโทรทัศน์สาธารณะ RTS ของเซอร์เบีย

การเลือกตั้งรัฐสภาที่จะมาถึงจะเป็นการต่อสู้ระหว่างพรรคก้าวหน้าของนายวูซิช กับขบวนการต่อต้านการคอร์รัปชันที่นำโดยนักศึกษาชื่อ ‘Students Win’ และพันธมิตรของพรรคฝ่ายค้านที่สนับสนุนตะวันตกที่รู้จักกันในชื่อ ‘European Serbia’

นายวูซิชเป็นบุคคลสำคัญทางการเมืองของเซอร์เบียมานานกว่าทศวรรษ โดยดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีในปี 2014 ก่อนที่จะได้รับเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีสมัยแรกในปี 2017 เขาได้กล่าวต่อสาธารณะว่าเขาต้องการให้เซอร์เบียเข้าร่วมสหภาพยุโรป ในขณะที่ก็แสวงหาความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดกับรัสเซียและเปิดประเทศเซอร์เบียรับการลงทุนจากจีน

ที่มา: BBC News