ยูเครนแฉรัสเซียยิงซ้ำสอง ดับ 72 ศพ เจตนาโจมตีทีมกู้ภัย

เจ้าหน้าที่ทางการยูเครนออกมากล่าวหากองทัพรัสเซียว่าจงใจพุ่งเป้าโจมตีปฏิบัติการค้นหาและกู้ภัย หลังเกิดเหตุโจมตีซ้ำระลอกสอง หรือ ‘ดับเบิลแทป’ (Double-tap strike) ครั้งรุนแรงที่หมู่บ้านใกล้แนวหน้า ซึ่งส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตแล้วอย่างน้อย 72 ราย
ทางการยูเครนเปิดเผยว่า กองกำลังรัสเซียได้ก่อเหตุโจมตีติดต่อกันสองระลอกใส่ศูนย์แจกจ่ายความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมในหมู่บ้านโคมิชูวาคา (Komyshuvakha) เมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายนที่ผ่านมา โดยหนึ่งในอาวุธที่ใช้คือระเบิดทางอากาศน้ำหนัก 3,000 กิโลกรัม (ราว 6,600 ปอนด์) ถล่มลงตรงหลุมหลบภัยที่ชาวบ้านพากันเข้าไปซ่อนตัวเพื่อความปลอดภัย

ภาพถ่ายที่ได้รับการตรวจสอบยืนยันในช่วงหลายวันหลังเกิดเหตุ เผยให้เห็นยานพาหนะฉุกเฉินและเครื่องจักรขุดเจาะได้รับความเสียหายอย่างหนักในจุดเกิดเหตุ โดยหน่วยบริการสถานการณ์ฉุกเฉินแห่งรัฐของยูเครน (DSNS) เปิดเผยกับทีมข่าว BBC Verify ว่า รัสเซียยังคงระดมโจมตีซ้ำหลายระลอกในระหว่างที่เจ้าหน้าที่กำลังปฏิบัติการกู้ภัย
ทาง DSNS ระบุเพิ่มเติมว่า มีเจ้าหน้าที่ตำรวจได้รับบาดเจ็บ 3 นาย คนงานกู้ภัย 4 คน และสุนัขกู้ภัยอีก 2 ตัว ขณะที่ยานพาหนะเสียหายไป 5 คัน พร้อมชี้แจงว่า ‘เนื่องจากภัยคุกคามจากการยิงปืนใหญ่ถล่มซ้ำ ทำให้เจ้าหน้าที่กู้ภัยต้องหยุดการทำงานชั่วคราวเป็นระยะและถอนกำลังไปยังที่ปลอดภัยอยู่ตลอดเวลา’

ยอดผู้เสียชีวิตจากเหตุการณ์นี้พุ่งสูงขึ้นเป็นอย่างน้อย 72 ราย นับเป็นหนึ่งในเหตุการณ์ที่มีผู้เสียชีวิตในคราวเดียวมากที่สุดครั้งหนึ่ง นับตั้งแต่รัสเซียเปิดฉากการรุกรานยูเครนเต็มรูปแบบเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2022

โอเลกซีย์ เจ้าหน้าที่ข่าวกรองจากหน่วยความมั่นคงยูเครน (SBU) ซึ่งรับผิดชอบการสืบสวนคดีนี้ ระบุว่า รถกู้ภัยทุกคันมีสัญลักษณ์แสดงตัวชัดเจน พร้อมกล่าวหารัสเซียว่า ‘จงใจทำลายอุปกรณ์ด้านมนุษยธรรม’ นอกจากนี้ เขายังเสริมว่าโครงสร้างพื้นฐานของหมู่บ้านและชาวบ้านที่ยังหลงเหลืออยู่ในโคมิชูวาคา กำลังตกเป็นเป้าหมายการโจมตีอย่างเป็นระบบด้วยโดรนและระเบิด ซึ่งสะท้อนถึง ‘การก่อการร้ายอย่างโจ่งแจ้งต่อพลเรือน เพื่อบีบให้ผู้คนไม่สามารถใช้ชีวิตอยู่ใกล้แนวหน้าได้อีกต่อไป’
ทาง BBC Verify ได้ตรวจสอบคลิปวิดีโอที่ตำรวจยูเครนบันทึกไว้ ซึ่งเผยให้เห็นภาพเจ้าหน้าที่กู้ภัยในที่เกิดเหตุพากันตะโกนเตือนว่า ‘โดรนมา โดรนมา’ และวิ่งหาที่กำบังในวันถัดจากเหตุโจมตี 2 พฤศจิกายน ขณะที่อีกมุมหนึ่งแสดงภาพทีมกู้ภัยกำลังเร่งปฐมพยาบาลผู้บาดเจ็บ

โอเลกซีย์ระบุว่ายังมีร่างผู้เสียชีวิตติดอยู่ใต้ซากปรักหักพังอีกจำนวนมาก ‘ฝ่ายศัตรูรู้ดีแก่ใจว่าสิ่งที่กำลังดำเนินอยู่ตรงนั้นคือภารกิจด้านมนุษยธรรมเพื่อกู้ร่างผู้เสียชีวิต’
BBC Verify ได้ติดต่อไปยังกระทรวงกลาโหมรัสเซียเพื่อขอความเห็นเกี่ยวกับการโจมตีที่โคมิชูวาคา แต่ยังไม่ได้รับการตอบกลับ ทั้งนี้ แถลงการณ์ทั่วไปของกระทรวงกลาโหมรัสเซียเมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน ระบุเพียงว่ากองทัพได้พุ่งเป้าโจมตีโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานและการคมนาคมที่กองทัพยูเครนใช้ทั่วประเทศ แม้หมู่บ้านโคมิชูวาคาจะไม่มีฐานทัพหรือโรงงานอุตสาหกรรม แต่ตั้งอยู่ใกล้เส้นทางยุทธศาสตร์สำคัญที่กองทัพยูเครนใช้เคลื่อนกำลัง ส่งกำลังบำรุง และอพยพผู้คน โดยหมู่บ้านแห่งนี้เคยถูกรัสเซียโจมตีมาแล้วก่อนหน้านี้เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม
เสียงเตือนภัยผ่านวิทยุตำรวจ ก่อนระเบิดลูกที่สองถล่ม
ชาวบ้านในพื้นที่เดินทางมายังศูนย์พักพิงในวันที่ 2 พฤศจิกายน หลังมีการแจ้งผ่านกลุ่มเทเลแกรมท้องถิ่นว่าจะมีการแจกจ่ายสิ่งของบรรเทาทุกข์ระหว่างเวลา 10.00 ถึง 12.00 น. ตามเวลาท้องถิ่น ทางการยูเครนเปิดเผยว่า การโจมตีระลอกแรกเกิดขึ้นเมื่อเวลา 09.45 น. ส่งผลให้อาคารบนผิวดินพังเสียหายและมีหญิงรายหนึ่งเสียชีวิต
ภาพจากกล้องติดตัวของตำรวจยูเครนที่ BBC Verify นำมาตรวจสอบ เผยให้เห็นช่วงเวลาที่ผู้คนพยายามช่วยนำร่างผู้บาดเจ็บออกมาจากซากอาคารก่อนจะพบว่าเธอเสียชีวิตแล้ว ตลอดคลิปวิดีโอดังกล่าว มีเสียงวิทยุสื่อสารของตำรวจเตือนภัยอย่างเร่งด่วนถึงการโจมตีระลอกสองที่กำลังจะเกิดขึ้น จนกระทั่งมีคำสั่งให้ทุกคนรีบวิ่งลงไปยังหลุมหลบภัยใต้ดิน
ฟุตเทจเดียวกันนี้ ซึ่งบันทึกไว้ราว 1 ชั่วโมงหลังการโจมตีครั้งแรก แสดงภาพผู้คนเข้าไปนั่งหลบภัยอยู่ใต้ดิน และในระหว่างที่ทุกคนกำลังรอคอยด้วยความเงียบงัน เสียงระเบิดสนั่นหวั่นไหวก็ดังขึ้นก่อนที่ภาพจะตัดมืดดับไป ภาพเหตุการณ์หลังจากนั้นแสดงให้เห็นว่าเจ้าหน้าที่ต้องกู้ร่างผู้เสียชีวิตขึ้นมาจากหลุมระเบิดขนาดมหึมาที่ยุบตัวลงไปทับหลุมหลบภัยโดยตรง เผยให้เห็นโครงเหล็กบิดเบี้ยวและเศษซากโครงสร้างปรักหักพังกระจัดกระจาย

ผู้เชี่ยวชาญชี้หลักฐานระเบิดหนัก 3 ตัน เข้าข่ายอาชญากรรมสงคราม
เทรเวอร์ บอลล์ ผู้เชี่ยวชาญด้านการเก็บกู้วัตถุระเบิดจากบริษัทข่าวกรอง Armament Research Services ระบุว่า หลุมระเบิดที่ปรากฏในคลิปสอดคล้องกับขนาดความเสียหายและความลึกที่เกิดจากระเบิด FAB-3000 ของรัสเซีย ซึ่งมีน้ำหนัก 3,000 กิโลกรัม และมีอานุภาพทำลายล้างโครงสร้างใต้ดินได้อย่างราบคาบ สอดคล้องกับความเห็นของ คริส พรูพส์ อดีตพนักงานสืบสวนจากสำนักงานปราบปรามอาชญากรรมแห่งชาติสหราชอาณาจักร (NCA) ที่ยืนยันว่าขนาดความเสียหายตรงกับระเบิดชนิดดังกล่าว

ผู้เชี่ยวชาญทั้งสองคนยังยืนยันร่วมกันว่า ภาพถ่ายชิ้นส่วนระเบิดที่ BBC Verify ได้รับจากทางการยูเครน แสดงให้เห็นชิ้นส่วนของชุดอุปกรณ์นำวิถีที่ใช้ร่วมกับระเบิด FAB-3000 ซึ่งช่วยเพิ่มความแม่นยำและทำให้สามารถปล่อยระเบิดร่อนโจมตีเป้าหมายได้จากระยะไกลขึ้น

นักวิชาการด้านกฎหมายระหว่างประเทศระบุกับ BBC Verify ว่า หากรัสเซียเจตนาโจมตีเจ้าหน้าที่กู้ภัยจริง การกระทำดังกล่าวจะถือเป็นอาชญากรรมสงครามอย่างชัดเจน โดย ศาสตราจารย์ เบน ซอล ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายระหว่างประเทศจากมหาวิทยาลัยซิดนีย์ ชี้ว่า เหตุการณ์นี้ ‘ดูเหมือนจะเป็นทั้งการจงใจโจมตีพลเรือนหรือเป้าหมายพลเรือน หรือเป็นการโจมตีโดยไม่แยกแยะ ซึ่งล้วนเข้าข่ายอาชญากรรมสงครามทั้งสิ้น’
ขณะที่ ศาสตราจารย์ ซามูเอล มอยน์ จากมหาวิทยาลัยเยล กล่าวย้ำว่า ‘การพุ่งเป้าโจมตีทีมกู้ภัยหรืออุปกรณ์ช่วยเหลือโดยตรงถือเป็นการละเมิดกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศอย่างร้ายแรง’ พร้อมเสริมว่าฝ่ายโจมตีมีหน้าที่ต้องใช้มาตรการระมัดระวังเพื่อให้แน่ใจว่าเป้าหมายที่แท้จริงคือกำลังรบฝ่ายตรงข้าม ไม่ใช่บุคคลกลุ่มอื่น
ที่มา: BBC News