GLOBAL 24/7 เกาะติดทุกสถานการณ์โลก • แม่นยำ ทันเหตุการณ์ เพื่อคนไทย
WORLD • WAR • TECH • THAI คลังข่าวทั้งหมด →
⚡ ข่าวด่วน
|
🌤️ กำลังโหลด... | 📅 22 พฤศจิกายน 2569

คลอดร่างข้อตกลง COP31 ตุรกี ยื้อเวทีเจรจาโลกร้อนล่ม

🕒 22 พฤศจิกายน 2569 ⏱️ อ่าน 12 นาที 👁️ 14 วิว ✍️ ฝ่ายข่าวต่างประเทศ ทีมข่าว ThaiPTV

การประชุมสุดยอดด้านสภาพภูมิอากาศแห่งสหประชาชาติ COP31 ณ เมืองอันตัลยา ประเทศตุรกี มีกำหนดกลับมาเปิดโต๊ะเจรจาอีกครั้งในวันอาทิตย์ ซึ่งนับเป็นการเจรจาล่วงเวลาเป็นวันที่สองติดต่อกัน ขณะที่ชาติต่างๆ ยังคงเผชิญความยากลำบากในการบรรลุข้อตกลงร่วมกันเพื่อแก้ปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศระดับโลก

ตุรกีและออสเตรเลีย ในฐานะเจ้าภาพร่วม ได้เผยแพร่ร่างข้อตกลงฉบับใหม่เมื่อช่วงเช้ามืดของวันอาทิตย์ โดยหวังว่าจะช่วยประสานรอยร้าวและความเห็นต่างระหว่างกลุ่มประเทศต่างๆ แม้ว่าร่างข้อตกลงล่าสุดนี้จะยังไม่มีการระบุข้อความเฉพาะเจาะจงเกี่ยวกับการ ‘เปลี่ยนผ่านไปสู่การเลิกใช้เชื้อเพลิงฟอสซิล’ ซึ่งเป็นประเด็นที่ถูกตัดออกในร่างก่อนหน้าจนนำไปสู่การขู่ว่าจะวอล์กเอาต์ แต่ในฉบับนี้ได้ยอมรับถึงพันธสัญญาเดิมที่นานาประเทศเคยตกลงกันไว้เมื่อ 3 ปีก่อน พร้อมทั้งยอมรับเป็นครั้งแรกว่า ทั่วโลกกำลังส่อแววพลาดเป้าหมายสำคัญในการควบคุมอุณหภูมิโลกไม่ให้สูงขึ้นเกิน 1.5 องศาเซลเซียส

มูรัต คูรุม ประธานการประชุม COP31 และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสิ่งแวดล้อมตุรกี พูดผ่านไมโครโฟน
มูรัต คูรุม ประธานการประชุม COP31 เชื่อมั่นว่าร่างข้อตกลงฉบับที่สามช่วยคลี่คลายข้อกังวลของคณะผู้แทนได้แล้ว

มูรัต คูรุม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสิ่งแวดล้อมตุรกี ในฐานะประธานการประชุม ให้สัมภาษณ์กับบีบีซีขณะเดินทางเข้าสู่อาคารจัดประชุมในวันอาทิตย์ว่า ตน ‘มีความหวัง’ ว่าจะสามารถคลี่คลายทางตันได้ และกล่าวสั้นๆ ว่า ‘พวกเราคงจะได้ยินข่าวดีในไม่ช้านี้’

อย่างไรก็ตาม สหภาพยุโรป (อียู) ไม่ได้มองในแง่ดีเช่นนั้น โดยแหล่งข่าวของบีบีซีระบุว่า อียูมองร่างเอกสารใหม่นี้ว่าเป็นการถอยหลังเข้าคลอง ทั้งนี้ ทั้งอียูและกลุ่มประเทศหมู่เกาะในแปซิฟิกต่างคัดค้านการตัดประเด็นเชื้อเพลิงฟอสซิลออกจากร่างข้อตกลงมาโดยตลอด ขณะที่กลุ่มประเทศแอฟริกาอาจต้องผิดหวังเช่นกัน เนื่องจากร่างล่าสุดไม่ได้ระบุตัวเลขเงินทุนสำหรับการปรับตัวรับมือภาวะโลกร้อนไว้อย่างชัดเจน แต่ผลักภาระการตัดสินใจออกไปสู่การประชุมในอนาคต

เดิมที คณะผู้แทนมีกำหนดกลับมารวมตัวกันในเวลา 09.00 น. ตามเวลาท้องถิ่น (06.00 น. ตามเวลามาตรฐานกรีนิช) เพื่อชี้ขาดว่าจะรับรองข้อตกลงใหม่หรือไม่ แต่การประชุมต้องเลื่อนออกไปอีก การเจรจาในครั้งนี้นับว่าใกล้จะกลายเป็นการประชุม COP ที่กินเวลายาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ และหากไม่สามารถหาฉันทามติได้ตามกระบวนการของสหประชาชาติ การเจรจาอาจต้องถูกระงับและยกยอดไปปีหน้า ซึ่งเหตุการณ์เช่นนี้เคยเกิดขึ้นเพียงครั้งเดียวเท่านั้นนับตั้งแต่เริ่มจัดการประชุมเมื่อปี 1995

ความขัดแย้งเรื่อง ‘เชื้อเพลิงฟอสซิล’ ตัวการฉุดข้อตกลง

ก่อนหน้าที่จะมีการเปิดเผยร่างข้อตกลงเพียงไม่กี่ชั่วโมง ว็อปเกอ ฮุกสตรา กรรมาธิการด้านสภาพภูมิอากาศของสหภาพยุโรป เตือนว่าหากกลุ่มประเทศอียูไม่ได้รับสิ่งที่จำเป็นต่อการจัดการปัญหาโลกร้อน การประชุมครั้งนี้จะไม่มีข้อตกลงเกิดขึ้น ขณะที่ไมอัตตา ฟาห์นบุลเลห์ รัฐมนตรีพลังงานของสหราชอาณาจักร ในฐานะหัวหน้าคณะเจรจา แสดงท่าทีผ่อนคลายกว่า โดยระบุว่าทีมงานกำลังพยายามอย่างเต็มที่เพื่อให้ได้ข้อตกลง

การประชุมที่เมืองอันตัลยาต้องยืดเยื้อเกินกำหนดเดิมในวันศุกร์ หลังจากร่างข้อตกลงฉบับแรกที่เรียกร้องให้เร่งยุติการใช้เชื้อเพลิงฟอสซิล ถูกปรับแก้เป็นฉบับที่สองในวันพฤหัสบดี ซึ่งตัดข้อความที่เอ่ยถึงถ่านหิน น้ำมัน และก๊าซออกไปทั้งหมด จนจุดชนวนให้หลายประเทศขู่คว่ำการเจรจา และเมื่อวันเสาร์ที่ผ่านมา คณะผู้แทนหลายประเทศต้องเลื่อนเที่ยวบินวันอาทิตย์ออกไป บ่งชี้ว่าการบรรลุข้อตกลงยังอยู่อีกไกล ทั้งยังเสี่ยงต่อการขาดองค์ประชุมสำคัญหากมีตัวแทนเดินทางกลับก่อน

ฮวน คาร์ลอส นาวาร์โร รัฐมนตรีกระทรวงสิ่งแวดล้อมปานามา อยู่ท่ามกลางผู้สื่อข่าว
ฮวน คาร์ลอส นาวาร์โร รัฐมนตรีกระทรวงสิ่งแวดล้อมปานามา ยืนยันว่าการไม่เอ่ยถึงเชื้อเพลิงฟอสซิลในข้อตกลงเป็นสิ่งที่ยอมรับไม่ได้

เพื่อแก้ปัญหาดังกล่าว ผู้แทนจากสหภาพยุโรปและซาอุดีอาระเบีย ซึ่งมีความเห็นแตกแยกกันอย่างรุนแรงเรื่องอนาคตของเชื้อเพลิงฟอสซิล ได้นั่งโต๊ะเจรจาร่วมกันเมื่อวันเสาร์เพื่อหาจุดประนีประนอม โดยรัฐมนตรีจากปานามา หมู่เกาะโซโลมอน โกตดิวัวร์ และอียู ต่างยืนกรานให้ใส่พันธสัญญาเรื่องการละทิ้งเชื้อเพลิงฟอสซิลกลับเข้าไปในข้อตกลงสุดท้าย

ทางด้าน ไมนา ทาเลีย รัฐมนตรีด้านสภาพภูมิอากาศของตูวาลู กล่าวว่าประเด็นนี้ถือเป็น ‘เส้นตาย’ ของชาติตูวาลูซึ่งเป็นประเทศหมู่เกาะลุ่มต่ำในมหาสมุทรแปซิฟิก เพราะเชื้อเพลิงฟอสซิลคือต้นตอที่แท้จริงของวิกฤตทั้งหมด ขณะที่ โมนิก บาร์บู รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการเปลี่ยนผ่านทางนิเวศวิทยาของฝรั่งเศส ออกมาวิจารณ์การอ้างถึงเทคโนโลยีการดักจับ การใช้ประโยชน์ และการกักเก็บคาร์บอน (CCUS) ในร่างเอกสาร ว่าเปรียบเสมือนใบอนุญาตให้บางประเทศเผาน้ำมันและก๊าซต่อไปได้ ทั้งนี้ ในร่างล่าสุดได้ปรับลดข้อผูกพันเกี่ยวกับเทคโนโลยี CCUS ลง ซึ่งอาจช่วยคลายความกังวลของอียูได้บ้าง

คริส โบเวน รัฐมนตรีการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและพลังงานของออสเตรเลีย ยกมือขึ้นขณะถูกล้อมรอบด้วยโทรศัพท์ของสื่อมวลชน
คริส โบเวน ประธานการเจรจา ชี้ว่าการประชุมควรเน้นไปที่การขับเคลื่อนสู่พลังงานสะอาด

ร่างข้อตกลงนี้ หรือที่เรียกอย่างเป็นทางการว่า ‘ความตกลงอันตัลยา’ (Antalya Accords) อาจเป็นเอกสารฉบับแรกในประวัติศาสตร์ COP ที่ยอมรับว่า โลกไม่อาจบรรลุเป้าหมายตามความตกลงปารีสในการจำกัดอุณหภูมิโลกไม่ให้เกิน 1.5 องศาเซลเซียสได้ และกำลังเข้าสู่ภาวะอุณหภูมิพุ่งทะลุเป้า (overshoot) ซึ่งนักวิทยาศาสตร์เตือนว่าจะส่งผลให้ประชาชนหลายล้านคนต้องเผชิญกับระดับน้ำทะเลที่สูงขึ้นและคลื่นความร้อนรุนแรง

อย่างไรก็ดี คริส โบเวน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและพลังงานของออสเตรเลีย ซึ่งทำหน้าที่ผู้นำการเจรจา แสดงความเห็นคัดค้านความจำเป็นในการระบุถ้อยคำเรื่องเชื้อเพลิงฟอสซิล โดยชี้ว่าหัวใจของการประชุมครั้งนี้คือการลงมือปฏิบัติจริง และควรมุ่งเน้นไปที่การเปลี่ยนผ่านสู่แหล่งพลังงานสะอาด

‘เราไม่ได้มาเพื่อขอทาน’ ชาติกำลังพัฒนาทวงเงินชดเชย

อีกหนึ่งประเด็นสำคัญที่กลุ่มประเทศกำลังพัฒนาหยิบยกขึ้นมาคือการขาดแคลนเงินทุนสนับสนุน ซึ่งดูเหมือนจะยังไม่ได้ข้อยุติในร่างข้อตกลงฉบับนี้ โดยในร่างก่อนหน้าเคยมีข้อตกลงที่จะเพิ่มเงินทุนสำหรับการปรับตัวรับมือภาวะโลกร้อนเป็น 1.2 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ (ราว 9.1 หมื่นล้านปอนด์) ภายในปี 2035 แต่ตัวเลขดังกล่าวกลับถูกตัดทิ้งในเวลาต่อมา

ซาเนเตอร์ อักเยมัน-รอว์ลิงส์ รัฐมนตรีสิ่งแวดล้อมกานา ในฐานะประธานกลุ่มผู้เจรจาฝ่ายแอฟริกา กล่าวอย่างตรงไปตรงมาว่า ‘เราไม่ได้มาที่นี่เพื่อขอทาน แต่เรามาทวงสิทธิอันชอบธรรมเพื่อประชาชนของเราที่ต้องแบกรับผลกระทบหนักหน่วงที่สุดจากกิจกรรมที่เกิดจากน้ำมือมนุษย์ในประเทศพัฒนาแล้ว’

ขณะเดียวกัน บรรดานักกิจกรรมด้านสภาพภูมิอากาศและกลุ่มสิ่งแวดล้อมที่เข้าร่วมสังเกตการณ์ต่างวิพากษ์วิจารณ์กระบวนการเจรจาอย่างดุเดือด โดย โมฮาเหม็ด อาโดว์ จากองค์กรพาวเวอร์ชิฟต์ แอฟริกา (Powershift Africa) กล่าวทิ้งท้ายว่า ตนสามารถพูดได้อย่างไม่ลังเลเลยว่า นี่คือการประชุม COP ที่ย่ำแย่ที่สุดเท่าที่เคยมีมา

ที่มา: BBC News

แชร์ข่าวนี้: Facebook X (Twitter) LINE

📰 ข่าวที่เกี่ยวข้อง