สนธิสัญญาเมกกะ: ความหมายต่อจีนและสมการเชิงยุทธศาสตร์ที่ซับซ้อน

เมื่อมกุฎราชกุมารซาอุดีอาระเบีย โมฮัมเหม็ด บิน ซัลมาน, ประธานาธิบดีตุรกี เรเจป ทายยิป แอร์โดอัน และนายกรัฐมนตรีปากีสถาน เชห์บาซ ชารีฟ ได้ลงนามในข้อตกลงป้องกันประเทศเมกกะ พวกเขาได้ดำเนินการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างด้านความมั่นคงในตะวันออกกลางครั้งใหญ่ ข้อตกลงนี้เป็นการกำหนดพันธกรณีด้านการป้องกันประเทศ โดยการโจมตีด้วยอาวุธต่อประเทศใดประเทศหนึ่งจะถือเป็นการโจมตีทั้งหมด

ข้อตกลงไตรภาคีนี้ต่อยอดมาจากข้อตกลงป้องกันประเทศซาอุดีอาระเบีย-ปากีสถานเมื่อเดือนกันยายน และเชื่อมโยงเมืองหลวงทางการเงินของกลุ่มประเทศอ่าว, พลังอุตสาหกรรม-การทหารของสมาชิกนาโต้ และขีดความสามารถในการปฏิบัติการของรัฐติดอาวุธนิวเคลียร์ในเอเชียใต้เข้าด้วยกัน

สนธิสัญญานี้ถือกำเนิดขึ้นจากจุดเปราะบางที่รุนแรงและวิกฤตความเชื่อมั่นในการรับประกันความมั่นคงของชาติตะวันตก สำหรับริยาดแล้ว นี่คือนโยบายประกันสำหรับวิสัยทัศน์ 2030 ที่จะปกป้องโครงการขนาดใหญ่และเส้นทางพลังงานจากความผันผวนในภูมิภาค, การก่อกวนทางทะเลโดยกลุ่มฮูตีที่ได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน และนโยบายต่างประเทศที่คาดเดาไม่ได้ของสหรัฐอเมริกา

สำหรับอังการา นี่คือเครื่องมือสำคัญในการแสดงแสนยานุภาพทั่วโลกอิสลามภายใต้ ‘โครงการริเริ่มเอเชียใหม่’ โดยขยายขอบเขตการส่งออกด้านกลาโหม โดยมีโดรน Bayraktar และเครื่องบินขับไล่ Kaan รุ่นที่ห้าเป็นแกนหลัก ส่วนอิสลามาบัด สนธิสัญญานี้ช่วยรักษาเส้นทางการเงินและแหล่งพลังงานจากกลุ่มประเทศอ่าว ขณะเดียวกันก็ยกระดับชนชั้นนำทางทหารให้เป็นผู้มีบทบาทสำคัญในระดับภูมิภาค

ในเชิงอุดมการณ์และภูมิรัฐศาสตร์ สนธิสัญญาเมกกะแสดงถึงการปรับแนวทางอย่างเป็นรูปธรรมสู่การพึ่งพาตนเองในภูมิภาค แม้ว่าผู้สังเกตการณ์บางคนจะเรียกมันว่า ‘นาโต้ของอิสลาม’ แต่การเปรียบเทียบดังกล่าวก็มีข้อบกพร่องในเชิงการทำงาน ไม่เหมือนพันธมิตรความมั่นคงข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกที่พึ่งพากรอบโครงสร้างคำสั่งที่เข้มงวด, ศูนย์บัญชาการแบบรวมศูนย์ และหลักการร่วมภายใต้การนำของอเมริกา สนธิสัญญาเมกกะถูกมองว่าเป็นการดำเนินงานในลักษณะแนวร่วมทางยุทธศาสตร์ที่ยืดหยุ่นและมีลักษณะเป็นการทำธุรกรรมเฉพาะกิจ

สนธิสัญญานี้ขาดสำนักงานถาวร แต่พึ่งพาการรวมระบบป้องกันประเทศแบบรัฐต่อรัฐ, การแบ่งปันข้อมูลข่าวกรอง และการพัฒนาร่วมกันในอุตสาหกรรมป้องกันประเทศ

ที่มา: South China Morning Post