แอฟริการู้ว่าใครคือมิตรแท้ – และไม่ใช่ในวอชิงตัน

ความผิดพลาดในการประชุม Aids 2026 ที่นครรีโอเดจาเนโรเมื่อเดือนที่แล้ว ซึ่งการนำเสนอของกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ แสดงแผนที่แอฟริกาที่ประเทศต่าง ๆ ระบุชื่อผิดพลาดไปทั้งหมด ไม่ได้เป็นเพียงแค่เรื่องน่าอับอายเท่านั้น

แต่มันยังเป็นสัญลักษณ์อันทรงพลังที่แสดงให้เห็นถึงช่องว่างระหว่างวาทศิลป์ของวอชิงตันกับท่าทีที่แท้จริงที่มีต่อทวีปแอฟริกา

เมื่อต้นปีนี้ นิค เช็กเกอร์ เจ้าหน้าที่อาวุโสกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ได้กล่าวถึงการ ‘ปรับความสัมพันธ์’ ของสหรัฐฯ กับแอฟริกา โดยเปลี่ยนจากความพึ่งพาไปสู่ความร่วมมือที่เป็นประโยชน์ร่วมกัน อย่างไรก็ตาม ดังที่แผนที่ที่ระบุชื่อผิดพลาดได้บ่งบอก การมีส่วนร่วมที่แท้จริงมักจะรู้สึกไม่เชื่อมโยง วุ่นวาย และเป็นเชิงธุรกรรม

นโยบายของวอชิงตันต่อแอฟริกาเป็นกรณีศึกษาของความขัดแย้งมานานแล้ว ในขณะที่เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ พยายามมุ่งเน้นไปที่สิ่งที่พวกเขาเรียกว่า ‘กับดักหนี้’ ของจีน สหรัฐฯ มักจะดำเนินนโยบายที่กำหนดโดยภาษีลงโทษ นโยบายวีซ่าที่เข้มงวด และการแทรกแซงที่เลือกปฏิบัติ ไม่ว่าจะเป็นการขัดแย้งกับมหาอำนาจในภูมิภาคอย่างแอฟริกาใต้ การแทรกแซงกิจการภายในของพวกเขา หรือการนิ่งเฉยต่อวิกฤตการณ์ด้านมนุษยธรรม แนวทางของสหรัฐฯ มักจะให้ความสำคัญกับประโยชน์เชิงกลยุทธ์มากกว่าความร่วมมือที่แท้จริง

รูปแบบนี้สะท้อนให้เห็นตลอดช่วงสงครามเย็น การสนับสนุนของวอชิงตันต่อระบอบการปกครองที่โหดร้ายและทุจริตจำนวนมาก มักถูกกำหนดโดยผลประโยชน์ทางภูมิรัฐศาสตร์ที่แคบมากกว่าความใฝ่ฝันของพลเมืองแอฟริกา และสิ่งนี้ยังคงดำเนินต่อไปจนถึงทุกวันนี้

เมื่อเปรียบเทียบกับประวัติศาสตร์การมีส่วนร่วมของจีนในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ผลลัพธ์ที่เห็นได้ชัดคือถนน ทางรถไฟ ท่าเรือ และโครงสร้างพื้นฐานด้านโทรคมนาคมที่กำลังเปลี่ยนแปลงเศรษฐกิจของแอฟริกา ในไนจีเรีย เกษตรกรที่ประสบปัญหาได้รับประโยชน์จากข้าวสายพันธุ์ให้ผลผลิตสูงที่เรียกว่า Gawal R1 ในสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก ปักกิ่งได้ให้ความช่วยเหลือทางการแพทย์อย่างรวดเร็วเพื่อควบคุมการระบาดของอีโบลา

ที่มา: South China Morning Post