ชาวลาวถูกปล่อยตัวจากเรือนจำเอสวาตินี หลังสหรัฐฯ ส่งตัวออกนอกประเทศ

ชายชาวลาวคนหนึ่งที่ถูกสหรัฐฯ เนรเทศไปยังราชอาณาจักรเอสวาตินี (eSwatini) ในทวีปแอฟริกาตอนใต้ ได้รับการปล่อยตัวจากเรือนจำเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว หลังจากถูกควบคุมตัวมานาน 14 เดือน

นายฮอมดี ฟองดวงดี (Homdy Fongduangdee) ซึ่งมีอายุ 40 ปี ถูกจับกุมตัวที่เอสวาตินีเมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2566 หลังจากที่สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและศุลกากรสหรัฐฯ (ICE) ส่งตัวเขาจากสหรัฐฯ โดยไม่มีเอกสารเดินทางที่จำเป็นสำหรับการเข้าประเทศเอสวาตินี

นายฟองดวงดีถูกส่งตัวออกจากสหรัฐฯ ไปยังประเทศเอสวาตินีโดยไม่ได้รับความยินยอมจากเขา ครอบครัวของเขาไม่ทราบเรื่องการเนรเทศครั้งนี้จนกระทั่งเขาโทรศัพท์มาบอกจากเอสวาตินี

ในตอนแรก ทางการเอสวาตินีไม่ต้องการส่งนายฟองดวงดีกลับไปยังสหรัฐฯ และทางการลาวก็ไม่ได้รับรองสัญชาติของเขา ทำให้เขาอยู่ในสภาพของการเป็นบุคคลไร้สัญชาติ (stateless) โดยพฤตินัย

ภายใต้กฎหมายระหว่างประเทศ การเนรเทศบุคคลไปยังประเทศที่สามซึ่งไม่ใช่ประเทศที่บุคคลนั้นมีสัญชาติหรือถิ่นที่อยู่ถาวร เป็นสิ่งที่ทำได้ยาก และมักถูกมองว่าเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน

ในระหว่างที่ถูกคุมขัง นายฟองดวงดีได้ยื่นอุทธรณ์ต่อศาลสูงของเอสวาตินีหลายครั้ง เพื่อขอให้ปล่อยตัวเขาและเพื่อให้ทางการเอสวาตินีประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อหาทางออก

ในที่สุด ศาลสูงของเอสวาตินีได้ตัดสินให้ปล่อยตัวนายฟองดวงดีเมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2567 โดยให้เหตุผลว่าการควบคุมตัวเขาเป็นเวลานานโดยไม่มีการตั้งข้อหาหรือกระบวนการยุติธรรมที่ชัดเจนนั้นเป็นการละเมิดสิทธิ

ทนายความของนายฟองดวงดีกล่าวว่า การปล่อยตัวครั้งนี้เป็นชัยชนะสำหรับสิทธิมนุษยชน แต่ยังคงต้องมีการหารือกับทางการเอสวาตินีและหน่วยงานระหว่างประเทศ เพื่อหาวิธีแก้ไขสถานะของเขาในระยะยาว เนื่องจากเขายังไม่มีประเทศที่จะรับรองสัญชาติหรือถิ่นที่อยู่ถาวร

ขณะนี้ นายฟองดวงดีกำลังได้รับการดูแลจากองค์กรด้านสิทธิมนุษยชนในเอสวาตินี และกำลังพิจารณาทางเลือกในการขอสถานะผู้ลี้ภัยหรือการยื่นขอสัญชาติในประเทศอื่น ๆ ที่ยินดีรับเขา

ที่มา: South China Morning Post