จุดอ่อนระบบอุปถัมภ์ในการบรรจุข้าราชการ: คดีฉาว ‘วิน’ ผงาดสู่ตกต่ำ
เปิดโปงคดีฉาวการทุจริตสอบบรรจุราชการ อดีตที่ปรึกษา ‘วิน ธนภัทรภรพคิน’ ผู้ต้องหาคนสำคัญ เผยช่องโหว่ระบบเส้นสายในการเข้าสู่ตำแหน่งราชการ
ประเทศไทย: จุดอ่อนของระบบอุปถัมภ์ในการบรรจุราชการ อดีตที่ปรึกษาที่เคยได้รับความไว้วางใจจากบริษัทและหน่วยงานภาครัฐจำนวนมาก กลับกลายเป็นผู้ต้องหาคนสำคัญในคดีทุจริตสอบบรรจุราชการที่ใหญ่ที่สุดในประเทศ
นายวิน ธนภัทรภรพคิน สร้างชื่อเสียงในฐานะผู้ที่ประสบความสำเร็จด้วยตนเอง จากบุคคลที่มาจากจุดเริ่มต้นที่ไม่ได้โดดเด่นอะไรจนก้าวขึ้นสู่ตำแหน่งสำคัญในหน่วยงานราชการ รัฐวิสาหกิจ และสถาบันการศึกษา อย่างไรก็ตาม วันนี้เป็นที่รู้จักกันดีในฐานะหนึ่งในผู้บงการที่ถูกกล่าวหาว่าอยู่เบื้องหลังคดีทุจริตสอบบรรจุข้าราชการส่วนท้องถิ่นที่ใหญ่ที่สุดของประเทศ
เจ้าหน้าที่ตำรวจไทยจับกุมนายวินจาก สปป.ลาว เมื่อวันที่ 12 กรกฎาคม ก่อนจะส่งตัวกลับประเทศไทยเพื่อเผชิญข้อกล่าวหาที่เชื่อมโยงกับแผนการทุจริตการสอบบรรจุข้าราชการที่จัดขึ้นโดยกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น (สถ.) พนักงานสอบสวนเชื่อว่าเขามีบทบาทสำคัญในเครือข่ายที่ถูกกล่าวหาว่าช่วยเหลือผู้สมัครให้ได้งานราชการโดยแลกเปลี่ยนกับการจ่ายเงินจำนวนมาก
ศาลอาญาออกหมายจับนายวิน, นางสาวสาธร ธนภัทรภรพคิน น้องสาวของเขา และจ่าสิบเอกพิชิต ธรรมพร้อม ผู้อำนวยการกองยุทธศาสตร์และงบประมาณ เทศบาลวิเชียรบุรี จังหวัดเพชรบูรณ์ พวกเขาถูกตั้งข้อหารวมถึงการเป็นสมาชิกองค์กรอาชญากรรม ทำลายเอกสาร และนำข้อมูลเท็จเข้าสู่ระบบคอมพิวเตอร์
นายวิน ซึ่งใช้อีกชื่อหนึ่งว่า อัศวิน โชติพะนัง เป็นที่รู้จักในฐานะที่ปรึกษาผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมและฝึกอบรม มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เขาสร้างภาพลักษณ์ของความสำเร็จทางวิชาการและอาชีพ โดยสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอกสาขาปรัชญาดุษฎีบัณฑิตจาก University of Northern Philippines ปริญญาโทจากสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) และปริญญาตรีจากมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต และมหาวิทยาลัยรามคำแหง
อาชีพการงานของเขารวมถึงการได้รับการแต่งตั้งในตำแหน่งต่างๆ ทั้งภาครัฐและเอกชน รายงานประจำปี 2566 ของการประปานครหลวงระบุว่าเขาเป็นกรรมการ อีกทั้งยังดำรงตำแหน่งกรรมการผู้จัดการของบริษัท Bangkok Quality Development Co Ltd, เป็นกรรมการในคณะกรรมการติดตามและประเมินผลนโยบายของการประปานครหลวงและองค์การสะพานปลา และได้รับการแต่งตั้งเป็นอนุกรรมการของคณะกรรมการการเลือกตั้ง
นายวินขยายอิทธิพลของเขาอย่างต่อเนื่องผ่านการเชื่อมโยงกับนักการเมือง ผู้บริหารท้องถิ่น และผู้เข้าร่วมโครงการฝึกอบรมผู้บริหาร ความสัมพันธ์ของเขาในจังหวัดเพชรบูรณ์และสงขลากับนักการเมืองท้องถิ่นช่วยสร้างให้เขากลายเป็นที่รู้จักในฐานะบุคคลที่มีสายสัมพันธ์ที่ดีในแวดวงการปกครองท้องถิ่น
ในเดือนตุลาคม 2568 เขาได้รับการแต่งตั้งเป็นหัวหน้าคณะทำงานของนายปัฐวัฒนา พรหมพัฒน์ ซึ่งขณะนั้นดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขในโควตาของพรรคภูมิใจไทย (ภท.) นายปัฐวัฒนาปฏิเสธในภายหลังว่าไม่เคยรู้จักนายวินเป็นการส่วนตัว
นายวินยังได้รับการแต่งตั้งให้เป็นกรรมการในคณะกรรมการสถาบันการบินพลเรือน ซึ่งเป็นการแต่งตั้งภายใต้ความรับผิดชอบของนายพิพัฒน์ รัชกิจประการ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคมไทย ที่เสนอชื่อเขาต่อคณะรัฐมนตรีอย่างเป็นทางการ นายวินลาออกจากตำแหน่งดังกล่าวเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน
สำหรับนักวิจารณ์ การเติบโตของเขาสะท้อนให้เห็นถึงระบบที่ความสัมพันธ์ทางการเมืองเปิดประตูสู่การแต่งตั้งในตำแหน่งอันทรงเกียรติ ทำให้เส้นแบ่งระหว่างการอุปถัมภ์ทางการเมืองกับการทุจริตโดยตรงพร่ามัว ภาพลักษณ์นั้นเริ่มจางหายไปเมื่อพนักงานสอบสวนให้ความสนใจกับความผิดปกติที่ถูกกล่าวหาในการสอบบรรจุข้าราชการทั่วประเทศของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น
การสอบสวนได้รับแรงผลักดันหลังจากมีการเข้าตรวจค้นในจังหวัดนนทบุรี พบหลักฐานที่แสดงให้เห็นว่ากระดาษคำตอบประมาณ 3,000 แผ่นอาจถูกแก้ไขให้ตรงกับคะแนนที่ประกาศ พนักงานสอบสวนอ้างว่าเครือข่ายนี้เรียกรับสินบนตั้งแต่ 350,000 ถึง 800,000 บาทต่อผู้สมัคร โดยมีค่าธรรมเนียมแตกต่างกันไปตามความสำคัญของตำแหน่งราชการส่วนท้องถิ่นที่ต้องการ
การตรวจสอบเพิ่มเติมพบความคลาดเคลื่อนที่เกี่ยวข้องกับผู้สมัครที่สอบผ่านหลายพันคน คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ได้ระบุบุคคล 6,014 คนเพื่อสอบสวนเพิ่มเติม ขณะที่กระทรวงมหาดไทยกำลังทบทวนหลักฐานที่อาจนำไปสู่การเพิกถอนการแต่งตั้งที่ได้มาจากการสอบที่เป็นปัญหา
นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ยืนยันว่าจะมีการดำเนินคดีโดยไม่มีข้อยกเว้น ไม่ว่าผู้ต้องสงสัยจะมีส่วนเกี่ยวข้องกับพรรคภูมิใจไทยของเขาหรือไม่ก็ตาม
แม้ว่าศาลจะเป็นผู้กำหนดความผิดหรือบริสุทธิ์ของนายวิน แต่การตกต่ำอย่างรวดเร็วของเขาจากที่ปรึกษาผู้มีอิทธิพลมาสู่ผู้ต้องสงสัยคนสำคัญ ได้ก่อให้เกิดคำถามใหม่เกี่ยวกับระบบอุปถัมภ์ อิทธิพล และความซื่อสัตย์สุจริตในระบบการบรรจุข้าราชการ
ที่มา: Bangkok Post
